Een samengesteld gezin brengt veel moois met zich mee: een nieuwe partner, kinderen uit eerdere relaties en misschien samen nog een kinderwens. Maar naast liefde en gezelligheid ontstaat er ook een praktische vraag: hoe regel je de financiën als je niet alleen voor jezelf, maar ook voor kinderen uit een eerdere relatie zorgt?
Wie betaalt welke kosten? Houd je alles apart of komt er één gezamenlijke rekening? En hoe voorkom je discussies over geld? Hoe je de financiën het beste kan inrichten hangt af van jullie persoonlijke situatie, inkomen, kinderen en wensen voor de toekomst.
Begin met een eerlijk gesprek over geld
Zorg dat je eerst samen inzicht krijgt in de financiële situatie. Bespreek bijvoorbeeld:
- Welke inkomsten hebben jullie?
- Welke vaste lasten zijn er?
- Zijn er schulden of andere financiële verplichtingen?
- Welke kosten zijn er voor de kinderen?
- Is er alimentatie?
- Welke financiële doelen hebben jullie samen?
- Wat willen jullie regelen voor later?
Ook onderwerpen die misschien ongemakkelijk voelen, zoals verschillen in inkomen, schulden of vermogen, kunnen beter vooraf worden besproken. Duidelijkheid voorkomt veel misverstanden.
Eén gezamenlijke rekening of juist alles apart?
Veel samengestelde gezinnen kiezen voor een combinatie. Een praktische oplossing is bijvoorbeeld om allebei een eigen betaalrekening te houden en daarnaast één of meerdere gezamenlijke rekeningen te gebruiken voor gezamenlijke uitgaven. Van de gezamenlijke rekening kunnen bijvoorbeeld worden betaald:
- huur of hypotheek;
- energie en verzekeringen;
- boodschappen;
- gezamenlijke vakanties;
- kosten voor het huishouden;
- gezamenlijke activiteiten.
De persoonlijke rekeningen blijven vervolgens beschikbaar voor eigen uitgaven en bijvoorbeeld kosten die specifiek voor een eigen kind zijn.
Een andere mogelijkheid is om vrijwel alle inkomsten en uitgaven gezamenlijk te maken. Dat kan prettig zijn als jullie financieel volledig als één huishouden willen functioneren.
Het belangrijkste is niet welke methode jullie kiezen, maar dat jullie vooraf duidelijke afspraken maken.
Hoe verdeel je de gezamenlijke kosten?
Een veelgebruikte methode is om allebei naar verhouding van het inkomen bij te dragen. Stel dat de ene partner 60% van het gezamenlijke inkomen verdient en de andere 40%. Dan kan dezelfde verhouding worden gebruikt voor de gezamenlijke lasten.
Maar dat hoeft niet altijd eerlijk te voelen.
Heeft één partner bijvoorbeeld aanzienlijk hogere kosten voor kinderen uit een eerdere relatie? Dan kan het logisch zijn om daar rekening mee te houden. Maak daarom onderscheid tussen:
- Gezamenlijke kosten: Kosten die jullie als huishouden samen maken.
- Kosten voor een eigen kind: Bijvoorbeeld kleding, schoolkosten, sport of andere uitgaven die vooral bij één ouder horen.
- Kosten voor alle kinderen: Bijvoorbeeld een gezinsvakantie, een dagje uit of gezamenlijke boodschappen.
Er bestaat geen standaardverdeling die voor ieder samengesteld gezin werkt. Het doel is dat de afspraken voor allebei duidelijk én haalbaar zijn.
Kinderbijslag en alimentatie
Ook hierbij is het belangrijk om vooraf af te spreken hoe jullie hiermee omgaan. Kinderbijslag is bedoeld voor de kosten van kinderen. In een samengesteld gezin kan het daarom prettig zijn om samen te bespreken welke kosten ermee worden betaald. Ook bij kinderalimentatie kan de situatie ingewikkeld zijn. Leg vast wat jullie onderling hebben afgesproken. Zo voorkom je dat een financiële kwestie later een discussie binnen het gezin wordt.
Denk ook aan sparen
Een samengesteld gezin heeft vaak verschillende financiële doelen. Denk bijvoorbeeld aan:
- een gezamenlijke buffer;
- een vakantie;
- een verbouwing;
- studiekosten voor de kinderen;
- sparen voor de toekomst;
- een eigen financiële buffer voor ieder van jullie.
Het kan verstandig zijn om naast gezamenlijk sparen ook persoonlijk spaargeld te houden. Dat geeft beide partners financiële zelfstandigheid.
Een goede basis is om eerst een financiële buffer op te bouwen voor onverwachte uitgaven. Daarna kunnen jullie sparen voor gezamenlijke doelen.
Wat gebeurt er als jullie uit elkaar gaan?
Het is misschien niet het meest gezellige onderwerp, maar het altijd verstandig om duidelijke afspraken te maken. Wie is eigenaar van de woning? Van wie zijn bepaalde spaargelden of bezittingen? Wie betaalt welke hypotheeklasten? En wat gebeurt er met gezamenlijke schulden?
Als jullie samen een woning kopen, is het belangrijk om goed vast te leggen wie welk deel inbrengt en welke afspraken jullie maken over de woning.
Ook een samenlevingscontract, huwelijkse voorwaarden of partnerschapsvoorwaarden kunnen relevant zijn. Wat verstandig is, hangt af van jullie persoonlijke situatie.
Vergeet de toekomst niet
Bij een samengesteld gezin gaat financiële planning niet alleen over vandaag. Ook overlijden, pensioen en de financiële positie van de kinderen verdienen aandacht.
Wie erft wat als één van jullie overlijdt? Hebben de kinderen uit eerdere relaties dezelfde positie als eventuele gezamenlijke kinderen? En wat is er geregeld voor je partner?
Het erfrecht kan bij samengestelde gezinnen behoorlijk complex zijn. Laat daarom tijdig door een notaris controleren of jullie testament en andere afspraken nog aansluiten bij jullie wensen.
Maak geld bespreekbaar
De belangrijkste tip voor samengestelde gezinnen is misschien wel: maak geld geen onderwerp waar je omheen draait.
Plan bijvoorbeeld ieder kwartaal een moment waarop jullie samen de financiën bekijken. Wat ging goed? Zijn de afspraken nog eerlijk? Zijn de inkomsten of uitgaven veranderd? En zijn er nieuwe financiële doelen?
Een financiële afspraak die een jaar geleden logisch leek, hoeft dat vandaag niet meer te zijn.
Persoonlijk advies nodig bij jullie financiële situatie?
Een samengesteld gezin vraagt om maatwerk. Bij Geldloket kunnen we helpen met het creëren van overzicht en meedenken welke financiële afspraken bij jullie passen.
